خطای ۴۰۴ یک کد وضعیت HTTP است که نشان می دهد سرور نمی تواند صفحه وب مورد نظر را پیدا کند. این خطا معمولاً زمانی رخ می دهد که آدرس URL اشتباه است، صفحه حذف شده و یا به آدرس دیگری منتقل شده است.
برای رفع خطاهای ۴۰۴، ابتدا باید لینک های خراب (Broken Links) را شناسایی کنید، علت آن ها را درک کنید (مثلاً یک غلط املایی ساده یا حذف شدن صفحه) و سپس یا لینک اشتباه را اصلاح کنید و یا یک تغییر مسیر (Redirect) به یک صفحه مرتبط و فعال تنظیم نمایید.
برای صاحبان وب سایت، خطاهای ۴۰۴ مکرر می تواند باعث دلسرد شدن بازدیدکنندگان شده و تجربه کاربری ضعیفی ایجاد کند. علاوه بر این، این مشکلات می توانند با تأثیر منفی بر خزش (Crawling) و ایندکس شدن صفحات، به سئو (SEO) سایت شما آسیب برسانند.
چه چیزی باعث خطای ۴۰۴ می شود؟
در اینجا دلایل اصلی بروز خطای ۴۰۴ آورده شده است:
- تایپ اشتباه URL: اشتباهات املایی ساده در آدرس وب سایت مانع از پیدا کردن صفحه مورد نظر توسط سرور می شود.
- صفحه جابه جا یا حذف شده: وقتی صاحب وب سایت صفحه ای را حذف می کند یا آن را بدون تنظیم ریدایرکت (تغییر مسیر) مناسب جابه جا می کند، بازدیدکنندگان با خطای ۴۰۴ مواجه می شوند.
- مشکلات DNS: اگر نام دامنه به درستی به سرور متصل نشده باشد، سیستم در پیدا کردن منبع درخواست شده ناکام می ماند.
- لینک های خراب یا مرده: چه لینک های داخلی و چه لینک های خارجی، اگر محتوای لینک شده به صفحه ای اشاره کند که وجود ندارد، می تواند باعث خطای ۴۰۴ شود.
- مجوزهای دسترسی فایل (File Permissions): تنظیمات اشتباه در مجوزهای دسترسی فایل می تواند مانع دسترسی به صفحات وب خاص شده و منجر به خطا شود.
- فایل .htaccess خراب: یک فایل .htaccess که به درستی تنظیم نشده یا خراب شده باشد نیز می تواند باعث بروز خطاهای ۴۴۰۴ شود.
خطای ۴۰۴ مرورگر
چگونه خطای «۴۰۴ یافت نشد» را رفع کنیم؟
برای حل خطای ۴۰۴، با مراحل اولیه عیب یابی مانند پاک کردن حافظه پنهان (Cache) و بررسی URL برای غلط های املایی شروع کنید. اگر شما صاحب سایت هستید، ممکن است نیاز باشد تنظیمات DNS دامنه خود را تایید کنید، مجوزهای دسترسی فایل را تنظیم نمایید یا فایل های پشتیبان (Backup) را بازگردانی کنید.
۱. انجام عیب یابی های اولیه (Basic Troubleshooting)
گاهی اوقات، یک اصلاح سریع تمام چیزی است که برای رفع خطای ۴۰۴ لازم است. برای بازدیدکنندگان، پیشنهاد می کنیم این مراحل ساده را امتحان کنند تا مشخص شود مشکل از مرورگر یا دستگاه آن هاست یا خیر:
- مرورگر خود را مجدداً راه اندازی کنید (Restart): مرورگر را ببندید و دوباره باز کنید تا صفحه مجدداً بارگذاری شود؛ این کار می تواند اتصال را تازه سازی کرده و مشکل را حل کند.
- پاک کردن کش و کوکی ها: حافظه پنهان (Cache)، کوکی ها و تاریخچه مرورگر خود را پاک کنید تا مطمئن شوید داده های قدیمی یا خراب باعث نمایش صفحه خطا نمی شوند.
- بررسی غلط های املایی: آدرس URL را دوباره چک کنید تا مطمئن شوید اشتباه تایپی یا کاراکترهای جاافتاده ای وجود ندارد که مانع پیدا کردن صفحه توسط سرور شود.
- استفاده از دستگاه دیگر: وب سایت را با یک دستگاه دیگر باز کنید؛ شاید خطای «۴۰۴ یافت نشد» فقط مربوط به یک دستگاه یا نشست (Session) خاص باشد.
- تغییر به حالت ناشناس (Incognito): از پنجره ناشناس یا خصوصی مرورگر (که کش یا کوکی ها را ذخیره نمی کند) استفاده کنید تا ببینید آیا یک نشست تازه مشکل را حل می کند یا خیر.
اگر مشکل همچنان ادامه داشت، به صاحب وب سایت یا مسئول سایتی که تلاش می کنید بازدید کنید اطلاع دهید. اطلاعات تماس را در صفحه «تماس با ما» یا در قسمت پایین (فوتر) سایت پیدا کنید و مشکل را به آن ها گزارش دهید.
۲. بررسی تنظیمات DNS دامنه
وقتی دامنه شما به درستی به سرور میزبانی (هاست) اشاره نکند، می تواند منجر به کد پاسخ ۴۰۴ شود. تنظیمات DNS نحوه اتصال دامنه شما به سرور را کنترل می کنند و حتی یک پیکربندی غلط کوچک می تواند نام دامنه درخواست شده را غیرقابل دسترس کند.
برای حل این مشکل، بررسی کنید که تنظیمات DNS صحیح باشند. (اگر دامنه و هاست شما از یک شرکت باشند معمولاً این اتصال خودکار است، اما اگر دامنه را از جای دیگری خریده اید، باید Nameserverها را به درستی تنظیم کنید).
بعد از به روزرسانی DNSها، به یاد داشته باشید که انتشار DNS (DNS Propagation) ممکن است تا ۲۴ ساعت طول بکشد.
۴۰۴
۳. اصلاح دسترسی های فایل (Fix file permissions)
مجوزهای دسترسی فایل و پوشه تعیین می کنند که چه کسی می تواند داده های روی اکانت هاستینگ شما را بخواند، ویرایش کند یا اجرا نماید. وقتی این تنظیمات اشتباه باشند، سرور ممکن است دسترسی به صفحات خاصی را مسدود کند که منجر به خطای ۴۰۴ می شود.
معمولاً می توانید از طریق پنل هاستینگ خود این دسترسی ها را بازنشانی (Reset) کنید.
مهم! مجوزهای استاندارد معمولاً به این صورت هستند:
برای فایل ها: ۶۴۴ (مالک می تواند بخواند و بنویسد، دیگران فقط می توانند بخوانند).
برای پوشه ها: ۷۵۵ (مالک می تواند بخواند، بنویسد و اجرا کند، دیگران فقط می توانند بخوانند و اجرا کنند).
۴. غیرفعال کردن و ساخت مجدد فایل .htaccess
یک فایل .htaccess خراب یا بد تنظیم شده می تواند باعث خطای ۴۰۴ شود. این فایل مدیریت ریدایرکت های URL و کنترل دسترسی را بر عهده دارد، بنابراین وقتی خراب شود، می تواند منجر به خطای «صفحه یافت نشد» گردد.
برای رفع این مشکل، می توانید فایل فعلی را غیرفعال کنید. از طریق «مدیریت فایل» (File Manager) هاست خود به پوشه public_html بروید و نام فایل موجود را به چیزی مثل .htaccess_old تغییر دهید.
پس از انجام این کار، باید یک فایل جدید بسازید و کدهای پیش فرض را به آن اضافه کنید. (در وردپرس معمولاً با رفتن به تنظیمات > پیوندهای یکتا و زدن دکمه «ذخیره تغییرات»، این فایل به طور خودکار و صحیح بازسازی می شود).
۵. بازگردانی فایل های بک آپ (Restore backup files)
اگر برخی از صفحات وب سایت شما به طور تصادفی حذف یا خراب شده اند، بازگردانی یک نسخه پشتیبان (Backup) می تواند به بازیابی محتوای از دست رفته و حل خطاهای ۴۰۴ کمک کند. این کار به خصوص زمانی مفید است که لینک های خارجی بازدیدکنندگان را به صفحاتی هدایت می کنند که اکنون وجود ندارند.
اغلب شرکت های هاستینگ بخشی برای مدیریت بک آپ ها دارند که می توانید از آنجا نسخه سالم قبلی سایت خود را بازگردانی کنید.
۴۰۴ در محل کار
چگونه خطاهای ۴۰۴ را در وب سایت خود پیدا کنیم؟
بررسی منظم برای خطاهای ۴۰۴ جهت اطمینان از عملکرد روان وب سایت و جلوگیری از ناامیدی بازدیدکنندگان ضروری است. در زیر چندین روش برای کمک به شناسایی و رسیدگی مناسب به این مشکلات آورده شده است.
سرچ کنسول گوگل (Google Search Console)
سرچ کنسول گوگل ویژگی های ارزشمندی برای کمک به نظارت و حفظ سلامت وب سایت شما ارائه می دهد. می توانید به مسیر Indexing → Pages بروید و در بخش «Why pages aren’t indexed» گزینه Not found (404) را انتخاب کنید تا لیستی از صفحاتی که خطای ۴۰۴ می دهند را ببینید.
روش دیگر این است که URL مورد نظر خود را در نوار جستجوی بالای صفحه وارد کنید. این ابزار نشان می دهد که آیا URL ایندکس شده است یا خطای ۴۰۴ برمی گرداند. پس از حل مشکل در وب سایت خود، می توانید درخواست کنید که گوگل صفحه را دوباره ایندکس (Reindex) کند.
ابزارهای بررسی لینک (Link checker tools)
ابزارهایی مانند Screaming Frog و Ahrefs’ Broken Link Checker برای پیدا کردن خطاهای ۴۰۴ عالی هستند. این ابزارها دامنه شما را اسکن می کنند تا خطاها یا لینک های شکسته را شناسایی کنند و به شما اجازه می دهند قبل از اینکه بر تجربه کاربری یا عملکرد موتورهای جستجو تأثیر بگذارند، آن ها را اصلاح کنید.
بررسی های دستی (Manual checks)
در حالی که ابزارهای خودکار مفید هستند، بررسی های دستی رویکردی دقیق تر ارائه می دهند. به طور منظم لینک های داخلی وب سایت خود را مرور کنید تا مطمئن شوید کاربران را به صفحات صحیح هدایت می کنند.
علاوه بر این، به گزارش های کاربران توجه کنید؛ بازدیدکنندگان ممکن است خطاهای ۴۰۴ را کشف کنند که اسکن های خودکار از قلم انداخته اند یا صفحاتی را پیدا کنند که این ابزارها آن ها را اسکن نکرده اند.
خطای ۴۰۴
چرا رفع خطاهای ۴۰۴ برای سئو (SEO) حیاتی است؟
رسیدگی به خطاهای ۴۰۴ برای حفظ عملکرد سئو وب سایت شما ضروری است. وقتی کاربران و ربات های موتور جستجو مکرراً با صفحات «یافت نشد» مواجه می شوند، این سیگنال تجربه کاربری ضعیف را ارسال می کند و می تواند به شهرت و رتبه بندی سایت شما آسیب برساند.
در اینجا دلایل اهمیت رفع این خطاها آورده شده است:
تجربه کاربری (User Experience)
خطاهای ۴۰۴ تجربه ای ناامیدکننده برای بازدیدکنندگان ایجاد می کنند. اگر کسی روی لینکی کلیک کند به امید دریافت اطلاعات و به بن بست برسد، احتمالاً بلافاصله سایت شما را ترک خواهد کرد. این نرخ پرش بالا (High Bounce Rate) به موتورهای جستجو نشان می دهد که وب سایت شما مفید یا به خوبی نگهداری نشده است، که می تواند به مرور زمان بر رتبه بندی شما تأثیر منفی بگذارد.
خزش و ایندکس کردن (Crawling and Indexing)
موتورهای جستجو مانند گوگل از ربات هایی برای «خزیدن» در سایت شما و کشف محتوا برای گنجاندن در نتایج جستجو استفاده می کنند. اگر این ربات ها مدام با خطاهای ۴۰۴ مواجه شوند، بودجه خزش (Crawl Budget) محدود خود را روی صفحاتی که وجود ندارند هدر می دهند، به جای اینکه محتوای مهم و جدید شما را کشف کنند. این موضوع می تواند سرعت ایندکس شدن و نمایش صفحات خوب شما در نتایج جستجو را کاهش دهد.
ارزش لینک (Link Equity)
بک لینک ها (لینک هایی از سایر وب سایت ها به شما) یک فاکتور حیاتی رتبه بندی سئو هستند زیرا اعتبار یا «ارزش لینک» را منتقل می کنند. اگر وب سایت دیگری به صفحه ای در سایت شما لینک دهد که اکنون خطای ۴۰۴ نشان می دهد، تمام آن اعتبار از دست می رود. با اصلاح لینک خراب (معمولاً با یک ریدایرکت ۳۰۱)، شما آن ارزش را بازپس می گیرید و به حفظ پتانسیل رتبه بندی سایت خود کمک می کنید.
چگونه می توانم از خطاهای وب سایت در آینده جلوگیری کنم؟
رفع خطاهای ۴۰۴ اولین قدم حیاتی در حفظ سلامت کلی وب سایت شماست. این کار مانع از ناامیدی بازدیدکنندگان می شود و اطمینان حاصل می کند که موتورهای جستجو می توانند سایت شما را به درستی بخزند.
اما لینک های شکسته اغلب فقط بخشی از پازل هستند. آن ها بخش کلیدی از یک فرآیند بسیار بزرگتر و ضروری هستند: ممیزی کامل سایت (Full Site Audit).
یک ممیزی جامع، چک اپی منظم است که به شما کمک می کند مشکلات پنهان مربوط به سئو، امنیت و عملکرد را شناسایی و حل کنید، قبل از اینکه بر ترافیک سایت شما تأثیر بگذارند.
تصویر سه بعدی 404
نتیجه گیری
در فضای وب ایران که کاربران گاهی با چالش هایی مثل کندی سرعت اینترنت یا اختلالات دسترسی مواجه هستند، مواجه شدن با یک صفحه «۴۰۴ یافت نشد» می تواند آخرین دلیلی باشد که یک مشتری سایت شما را برای همیشه ترک کند. برای یک مدیر سایت ایرانی، خطای ۴۰۴ فقط یک مشکل فنی نیست؛ بلکه زنگ خطری برای از دست رفتن اعتماد کاربر و اعتبار پیش گوگل است.
اما نگران نباشید؛ همان طور که در این مقاله خواندید، مدیریت این خطاها بخشی طبیعی از حیات هر وب سایت پویایی است. مهم این است که استراتژی داشته باشید:
- لینک های قدیمی را به حال خود رها نکنید.
- با طراحی یک صفحه ۴۰۴ خلاقانه و اختصاصی، کاربر سرگردان را دوباره به چرخه فروش یا مطالعه بازگردانید.
- از ابزارهایی مثل سرچ کنسول گوگل غافل نشوید.
به یاد داشته باشید، سایتی که هیچ خطای ۴۰۴ ای ندارد، شاید سایتی است که هیچ گاه تغییر و پیشرفتی نکرده است. مهم نحوه برخورد شما با این تغییرات است. اگر در شناسایی یا رفع این خطاهای فنی در سایت های وردپرسی یا اختصاصی خود نیاز به راهنمایی دقیق تر داشتید، یا حس می کنید سئو سایتتان به دلیل این لینک های شکسته دچار افت شده، تیم فنی دانش وب آماده است تا تجربه ی خود را برای بازگرداندن سلامت کامل به وب سایت شما به کار گیرد.
سوالات متداول
-
آیا باید تمام صفحات ۴۰۴ را به صفحه اصلی (Home Page) ریدایرکت کنم؟
خیر، این یک اشتباه رایج است. اگر تمام صفحات حذف شده را به صفحه اصلی ریدایرکت کنید، گوگل ممکن است آن ها را به عنوان Soft 404 (۴۰۴ نرم) شناسایی کند. این کار باعث گیج شدن کاربران می شود زیرا آن ها دنبال محتوای خاصی بودند و ناگهان سر از صفحه اصلی در می آورند. بهترین کار این است که صفحه حذف شده را به مرتبط ترین صفحه یا دسته بندی موجود ریدایرکت ۳۰۱ کنید.
-
خطای Soft 404 چیست و چه تفاوتی با ۴۰۴ معمولی دارد؟
خطای ۴۰۴ معمولی یعنی سرور به صراحت اعلام می کند “صفحه وجود ندارد”. اما Soft 404 زمانی رخ می دهد که صفحه شما به کاربر می گوید “مطلب پیدا نشد”، اما به ربات های گوگل کد وضعیت “۲۰۰” (به معنای سالم بودن صفحه) را برمی گرداند. این برای سئو بسیار مضر است زیرا گوگل تصور می کند صفحه ای بی محتوا و بی کیفیت دارید. همیشه مطمئن شوید که صفحه خطا، کد وضعیت صحیح HTTP 404 را ارسال می کند.
-
تفاوت خطای ۴۰۴ و ۴۱۰ چیست و چه زمانی باید از ۴۱۰ استفاده کنیم؟
هر دو به معنای نبودن صفحه هستند، اما ۴۰۴ می گوید “پیدا نشد” (شاید موقت باشد)، در حالی که ۴۱۰ (Gone) صراحتاً به گوگل می گوید “این صفحه برای همیشه حذف شده و دیگر برنمی گردد”. اگر محصولی را برای همیشه از فروشگاه حذف کرده اید و جایگزینی ندارد، استفاده از کد ۴۱۰ باعث می شود گوگل سریع تر آن را از نتایج جستجو (Index) خارج کند و بودجه خزش شما هدر نرود.
-
یک صفحه ۴۰۴ اختصاصی (Custom 404 Page) باید چه ویژگی هایی داشته باشد؟
یک صفحه ۴۰۴ حرفه ای نباید بن بست باشد، بلکه باید با ارائه ابزارهایی نظیر نوار جستجو، لینک های دسترسی سریع و لحنی دوستانه، کاربر را مدیریت کرده و مانع از خروج او شود.
-
آیا خطاهای ۴۰۴ باعث جریمه (Penalty) کل سایت توسط گوگل می شود؟
وجود خطای ۴۰۴ به خودی خود باعث جریمه دستی یا کلی سایت نمی شود؛ این طبیعت وب است که صفحات حذف می شوند. اما اگر تعداد آن ها نسبت به کل صفحات سایت بسیار زیاد باشد (مثلاً نیمی از سایت ۴۰۴ باشد)، این سیگنال را می دهد که سایت “رها شده” یا “بی کیفیت” است که باعث افت رتبه کلی می شود. بنابراین نگران چند ۴۰۴ نباشید، اما اگر تعدادشان زیاد است، حتماً رسیدگی کنید.